ప్రపంచవ్యాప్తంగా మళ్లీ యుద్ధ మేఘాలు కమ్ముకుంటున్నాయి. ఇరాన్- అమెరికా మధ్య మళ్ళీ ప్రారంభమైన ఉద్రిక్తతలు మరియు పశ్చిమ ఆసియాలో అమెరికా జోక్యం వంటి లేటెస్ట్ పరిణామాలు గ్లోబల్ ఎనర్జీ మార్కెట్ను తీవ్రంగా కుదిపేస్తున్నాయి. సరిగ్గా యుద్ధం ముదురుతున్న ఈ తరుణంలో... మన దేశంలో మళ్లీ వంట గ్యాస్ మరియు పెట్రోల్, డీజిల్ కొరత వచ్చే అవకాశాలు ఉన్నాయంటూ సోషల్ మీడియాలో పెద్ద ఎత్తున చర్చ జరుగుతోంది. అసలు అంతర్జాతీయంగా జరుగుతున్న ఈ యుద్ధానికి, మన ఇంట్లోని గ్యాస్ సిలిండర్కు ఉన్న లింక్ ఏంటి? నిజంగానే రాబోయే రోజుల్లో దేశంలో ఇంధన కష్టాలు తప్పవా?
ప్రపంచవ్యాప్తంగా దాదాపు ఐదింట ఒక వంతు ముడి చమురు మరియు సహజ వాయువు రవాణా కేవలం ఒక్క సముద్ర మార్గం ద్వారానే సాగుతుంది. అదే ‘స్ట్రెయిట్ ఆఫ్ హార్ముజ్’. ప్రస్తుత పశ్చిమ ఆసియా యుద్ధం కారణంగా ఈ కీలకమైన రవాణా మార్గంలో నౌకల రాకపోకలకు తీవ్ర అంతరాయం ఏర్పడింది. గతంలో భారత్ తన వంట గ్యాస్ అవసరాల కోసం దాదాపు 99% పర్షియన్ గల్ఫ్ దేశాలపైనే ఆధారపడేది. కానీ ఎప్పుడైతే యుద్ధం తీవ్రమై నౌకలు నిలిచిపోయాయో, అప్పటి నుంచి అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో క్రూడ్ ఆయిల్ ధరలు ఒక్కసారిగా హెచ్చుతగ్గులకు లోనయ్యాయి. ఈ ప్రభావం వల్లనే దేశంలో గ్యాస్ మరియు పెట్రోల్ సరఫరా గొలుసు దెబ్బతినే ప్రమాదం ఉందనే ఆందోళనలు మొదలయ్యాయి.
యుద్ధం మరింత ముదిరితే భవిష్యత్తులో గ్యాస్ సిలిండర్లు దొరకవేమోనన్న భయంతో దేశంలోని కొన్ని ప్రాంతాల్లో ప్రజలు ముందస్తుగా సిలిండర్లను బుక్ చేసుకోవడం, పెట్రోల్ బంకుల వద్ద క్యూ కట్టడం లాంటి ‘పానిక్ బయ్యింగ్’ ధోరణి కనిపిస్తోంది. కొన్ని చోట్ల ఈ గందరగోళాన్ని ఆసరాగా చేసుకుని అక్రమ నిల్వలు (Hoarding) చేసేందుకు కొందరు ప్రయత్నిస్తున్నారు. అయితే, ఇలాంటి పుకార్లను నమ్మి ప్రజలు అనవసరంగా భయపడాల్సిన అవసరం లేదని, అక్రమ నిల్వలపై ప్రభుత్వం కఠిన నిఘా ఉంచిందని నిపుణులు చెబుతున్నారు.
యుద్ధం వల్ల గ్యాస్ కొరత రాకుండా ఉండేందుకు కేంద్ర పెట్రోలియం మంత్రిత్వ శాఖ అత్యంత పక్కా వ్యూహంతో అడుగులు వేసింది. గతంలో కేవలం గల్ఫ్ దేశాలపైనే ఆధారపడిన భారత్... ఇప్పుడు తన కొనుగోళ్లను ఇతర దేశాలకు మళ్లించింది. అమెరికా, నార్వే, కెనడా, అల్జీరియా మరియు రష్యాల నుంచి భారీగా ఎల్పీజీ కార్గోలను కేంద్రం ముందస్తుగానే ఆర్డర్ చేసి సురక్షితంగా రప్పించుకుంది. గల్ఫ్ దేశాలపై డిపెండెన్సీని 99% నుండి ఏకంగా 70% శాతానికి తగ్గించడంలో భారత్ విజయం సాధించింది. అమెరికాతో కుదుర్చుకున్న దీర్ఘకాలిక ఒప్పందాల ద్వారా దేశ వార్షిక గ్యాస్ అవసరాలలో 10% నిల్వలను ముందే భద్రపరుచుకుంది.
ఇక పెట్రోల్, డీజిల్ విషయానికి వస్తే... ప్రపంచ దేశాలన్నీ ఇంధన కొరతతో అల్లాడుతుంటే, భారత్ మాత్రం 'ఎనర్జీ హబ్'గా అవతరించింది. భారతదేశం ప్రపంచంలోనే 4వ అతిపెద్ద రిఫైనర్ మరియు చమురు ఉత్పత్తులను ఎగుమతి చేసే 5వ అతిపెద్ద దేశం. రష్యా నుండి తక్కువ ధరకు ముడి చమురును కొనుగోలు చేసి, మన దేశీయ రిఫైనరీలు రికార్డు స్థాయిలో నిరంతరాయంగా ఇంధనాన్ని ఉత్పత్తి చేస్తున్నాయి. కాబట్టి దేశవ్యాప్తంగా ఉన్న పెట్రోల్ బంకుల్లో తగినంత స్టాక్ అందుబాటులో ఉంది. ప్రస్తుతానికి దేశంలో పెట్రోల్, డీజిల్ రేషనింగ్ లేదా కొరత వచ్చే అవకాశాలు చాలా తక్కువని అధికారిక వర్గాలు స్పష్టం చేస్తున్నాయి.
యుద్ధ తీవ్రత వల్ల అంతర్జాతీయంగా ఇంధన సంక్షోభం నడుస్తున్న మాట నిజమే అయినప్పటికీ, భారత్ ముందస్తుగా తీసుకున్న వ్యూహాత్మక చర్యల వల్ల దేశీయంగా గ్యాస్, పెట్రోల్ సరఫరా నియంత్రణలోనే ఉంది. ప్రభుత్వం దేశీయంగా పైప్డ్ నేచురల్ గ్యాస్ వాడకాన్ని కూడా ప్రోత్సహిస్తోంది. అయితే, యుద్ధం గనుక మరింత కాలం కొనసాగితే అంతర్జాతీయ ధరల ప్రభావం సామాన్యుడిపై పడే అవకాశం లేకపోలేదు.
